logo aaa
logol
thumbnail
Po debacie z udziałem eseistów

Jeśli literaturę uznalibyśmy za kwadrat, to jego trzy ściany stanowiłyby odpowiednio: proza, poezja i dramat. Czwartą jest zapewne eseistyka. Jednak z tą różnicą, że jest to krawędź nie tak ostra, z prześwitami, które sugerują, że poza kwadratem może być coś jeszcze… I że nauki o literaturze nigdy nie stworzą zamkniętej całości. I bardzo dobrze!

 

To właśnie eseistyka była tematem trzeciej już Debaty Literackiej z cyklu organizowanego przez Nagrodę Literacką Gdynia. Wśród gości, którzy nadawali ton bardzo interesującej dyskusji znaleźli się autorzy nominowani do nagrody w tejże kategorii Krzysztof Środa i Andrzej Żbikowski. Rozmowa przez dłuższy czas toczyła się wokół ich diametralnie różnych książek – zabarwionych filozofią i historią. To tylko dwa „przykłady”, ale niosły z sobą koloryt, odzwierciedlenie potencjału eseistyki.

 

Projekt handlu kabardyńskimi końmi chętnie był porównywany do twórczości Stasiuka, a nawet Kapuścińskiego. – Moje pisanie jest wyrozumowane, a Stasiuk to metafizyka… inna metafizyka. – wyjaśniał ze skromnością Środa. Mniej literacko, a bardziej problematycznie rozmawiano w kontekście U genezy Jedwabnego Żbikowskiego. Historyk imponował nie tylko rozległą wiedzą, ale i ekumenicznym oraz humanistycznym przekazem. – Tylko mord jest faktem niepodważalnym. Reszta to próba odtworzenia tamtej rzeczywistości, zbliżenia się do prawdy, bez przesądzania czegokolwiek.


Z ramienia Kapituły Nagrody spotkanie rozmyślnie prowadził Marek Bieńczyk, a grono eksperckie uzupełniała gdynianka, na co dzień wykładowca Uniwersytetu Gdańskiego prof. Ewa Graczyk. Z czasem gdy dyskusja zataczała coraz szersze kręgi rozpoczęły się dywagacje nad tym czym jest w ogóle eseistyka. Nieprecyzyjność tego określenia jest pewnym problemem dla literatury, także dla Kapituły, ale ma jedną niewątpliwą zaletę. Otóż, pozwala na niestawianie granic i wyróżnianie niezwykłych książek, a to chyba najważniejsze. – spuentował Bieńczyk.

 

Debaty poświęcone autorom nominowanym do Nagrody Literackiej Gdynia powoli dobiegają końca. Jednak nim nastąpi rozstrzygnięcie i poznamy tegorocznych laureatów podczas Gali Finałowej 29 listopada w Gdyni, literaci spotkają się jeszcze z publicznością w „Czułym Barbarzyńcy” w Warszawie.


Copyright: MBP Gdynia

projekt: Ambermedia